Iechyd a Lles Anifeiliaid

Lladd cartref o dda byw i'w bwyta gan bobl

Mae gan y term 'lladd gartref' ddiffiniad penodol. Os ydych yn bwriadu lladd eich da byw eich hunan ar y fferm, mae goblygiadau lles os nad yw'r sgiliau, offer a chymhwysedd angenrheidiol gennych i'w wneud.

Gallwch ddefnyddio lladdwr trwyddededig i ladd yr anifeiliaid ond ni chaniateir iddynt drin neu gigydda'r anifeiliaid. Mae angen ichi sicrhau eicch bod yn cael gwared ar y carcas ac unrhyw wastraff anifail yn unol â'r rheoliadau.

Yn y canllaw

Diffiniad o ladd gartref
A yw hyn yn wahanol i ladd preifat mewn lladd-dy cymeradwy?
Alla i ladd yr anifeiliaid fy hunan?
A oes angen trwydded ladd arnaf?
Alla i ddefnyddio lladdwr trwyddededig i ladd yr anifeiliaid?
Cael gwared ar y carcas a deunydd gwastraff
Gwybodaeth benodol ar gyfer defaid a gwartheg
Darllen ychwanegol

Diffiniad o ladd gartref

Mae lladd gartref yn golygu bod anifail da byw yn cael ei ladd gan berchennog yr anifail, ar eu heiddo (mewn geiriau eraill, y tu allan i ladd-dy cymeradwy), i'w fwyta ei hunan neu i'w fwyta gan aelodau o'u teulu uniongyrchol sy'n byw yno.

A yw hyn yn wahanol i ladd preifat mewn lladd-dy cymeradwy?

Ydy. Dyma pan yw perchennog yr anifail yn ei anfon i ladd-dy cymeradwy i'w ladd a dychwelir y carcas i'r perchennog.

Alla i ladd yr anifeiliaid fy hunan?

Gallwch wneud hyn os yw'r sgiliau a hyfforddiant angenrheidiol gennych er mwyn sicrhau eich bod yn lladd yr anifeiliaid heb greulondeb. Hefyd mae angen ichi gael yr offer angenrheidiol a'r hyder y gallwch ei ddefnyddio'n fedrus.

Mae'n drosedd dan Ddeddf Lles Anifeiliaid 2006 i achosi dioddefaint diangen i unrhyw anifail.

Mae'r Rheoliadau Lles Anifeiliaid (Cigydda neu Ladd) 1995 ac, ers 01 Ionawr 2013, Rheoliad UE (EC) Rhif 1099/2009 ar ddiogelu anifeiliaid ar adeg eu lladd, yn datgan ei fod yn drosedd i achosi neu ganiatáu unrhyw gyffro, poen neu ddioddefaint gocheladwy i unrhyw anifail neu aderyn yn ystod y proses o gigydda neu ladd.

Dan y Rheoliadau hyn, caniateir lladd crefyddol dim ond mewn lladd-dai cymeradwy, gan fod rhaid i'r holl anifeiliaid a leddir ar y fferm gael eu llonyddu cyn eu gwaedu.

A oes angen trwydded ladd arnaf?

Nid oes angen trwydded ladd wrth:

  • ladd eich anifail eich hunan i'w fwyta eich hunan
  • defnyddio arf bwled rhydd trwyddededig (mae'n rhaid i'r dystysgrif arf tanio ddatgan y rhywogaeth rydych yn bwriadu ei lladd)

Fodd bynnag, mae Rheoliad UE (EC) Rhif 1099/2009 yn mynnu fod angen tystysgrif medrusrwydd at ddiben lladd anifeiliaid i gynhyrchu bwyd ar gyfer rhai gweithredoedd penodol a wneir mewn lladd-dai ac ar ffermydd. Un weithred o'r fath fydd lladd anifeiliaid â bwled rhydd. Fodd bynnag, nes caiff Rheoliadau Lles Anifeiliaid (Cigydda a Llad) Regulations 1995 eu diddymu, gall gweithwyr barhau i ladd anifeiliaid i gynhyrchu bwyd gan ddefnyddio bwled rhydd heb dystysgrif medrusrwydd.

Mae angen trwydded ladd wrth:

  • ladd anifeiliad dros bobl eraill
  • defnyddio offeryn bollt-ddryll, oni bai ei fod yn argyfwng

Alla i ddefnyddio lladdwr trwyddededig i ladd yr anifeiliaid?

Gallwch ddefnyddio lladdwr trwyddededig i ladd yr anifeiliaid ond ni chaniateir iddynt drin neu gigydda'r anifeiliaid. Hefyd byddai'n anghyfreithlon i'r anifail gael ei ladd rywle arall i ffwrdd o'ch eiddo heblaw am ladd-dy cymeradwy (a allai gynnwys lladd-dy symudol trwyddededig).

Dan Reoliad UE (CE) Rhif 853/2004 sy'n amlinellu rheolau hylendid penodol bwyd sy'n tarddu o anifeiliaid, mae'n drosedd i werthu, neu i gyflenwi i berson arall, gig nad yw wedi'i ladd na derbyn nod iechyd mewn lladd-dy trwyddededig. Oherwydd hyn gall cig sydd wedi'i ladd ar y fferm gael ei fwyta gan y perchennog a'u teulu uniongyrchol yn unig.

Cael gwared ar y carcas a deunydd gwastraff

Mae'n rhaid cael gwared ar sgil-gynhyrchion anifeiliaid yn unol â'r Rheoliadau Sgil-gynhyrchion Anifeiliaid (Gorfodi) (Cymru) 2011. Mae hyn i gyd yn wastraff lladd nas bwriedir i'w fwyta gan bobl neu a ddosbarthir fel deunydd risg penodedig (SRM), gan gynnwys y cyrn, crwyn, carnau a gwaed.

Mae'r llwybrau sydd ar gael ar gyfer defnyddio a chael gwared ar sgil-gynhyrchion anifeiliaid yn amrywio yn ôl y categori ac fe'u rhestrir yn erthyglau 12, 13 ac 14 Rheoliad UE (CE) Rhif 1069/2009. Yn gyffredinol po uchaf y categori risg po leiaf yr opsiynau ar gyfer defnydd.

Mae'n rhaid i'r perchennog staenio, storio, cael gwared, ac ati, ar yr SRM yn unol â'r Rheoliadau Enseffalopathïau Sbyngffurf Trosglwyddadwy2008. Bydd diffiniadau o SRM yn dibynnu ar oedran yr anifael sy'n cael ei ladd.

Mae'n rhaid peidio âhollti'r asgwrn cefn. Mae'n rhaid ei dynnu fel cyfanrwydd a chael gwared arno fel SRM.

Gwybodaeth benodol ar gyfer defaid a gwartheg

Gweler ein taflenni 'Lladd gwartheg i'w bwyta'n breifat gan y perchennog' a 'Lladd defaid i'w bwyta'n breifat gan y perchennog'.

Darllen ychwanegol

Mae rhagor o arweiniad ynghylch sail gyfreithiol lladd gartref (opens in a new window) ar gael ar wefan yr asiantaeth safonau bwyd.

Noder

Bwriedir yr wybodaeth hon ar gyfer cyfarwyddyd; dim ond y llysoedd all roi dehongliad awdurdodol o'r gyfraith.

Mae'n bosibl bod dolenni 'Deddfwriath allweddol' y canllaw yn dangos fersiwn gwreiddiol y ddeddfwriaeth yn unig. Gellir gweld gwybodaeth ynghylch gwelliannau i ddeddfwriaeth y DU ar dab 'Rhagor o Adnoddau' pob dolen; fel arfer ymgorfforir gwelliannau i ddeddfwriaeth yr UE yn y testun. Cysylltir â Deddfwriaeth ddiwygio ar wahân lle mae'n perthyn yn uniongyrchol i gynnwys canllaw.

Deddfwriaeth berthnasol

Rheoliadau Lles Anifeiliaid (Cigydda neu Ladd) 1995 (opens in a new window)

Rheoliad UE (CE) Rhif 853/2004 (opens in a new window) yn gosod rheolau hylendid penodol ar gyfer bwyd sy'n dod o anifeiliaid

Ddeddf Lles Anifeiliaid 2006 (opens in a new window)

Rheoliadau Enseffalopath ïau Sbyngffurf Trosglwyddadwy 2008 (opens in a new window)

Rheoliad UE (CE) Rhif 1069/2009 (opens in a new window) yn gosod rheolau iechyd ynghylch sgil-gynhyrchion anifeiliaid a chynhyrchion deilliedig nas bwriedir i'w bwyta gan bobl (Rheoliad sgil-gynhyrchion anifeiliaid)

Rheoliad UE (EC) Rhif 1099/2009 (opens in a new window) ynghylch diogelu anifeiliaid ar adeg eu lladd

Rheoliadau Sgil-gynhyrchion Anifeiliaid (Gorfodi) (Cymru) 2011 (opens in a new window)

Adolygiad/diweddariad diwethaf: Medi 2013

© 2017 itsa Ltd.

Yn ôl i'r Rhestr o Hysbysebion

Clirio

Cyswllt

Prisiau galw

Cyswllt

Prisiau galw