Iechyd a Lles Anifeiliaid

Lles anifeiliaid wrth eu cludo

Os ydych chi'n cludo anifeiliaid yn rhan o'ch busnes, mae'n rhaid iddynt fod yn ffit ar gyfer y daith a pheidio â dioddef yn ddiangen yn ystod y daith

Yn y canllaw

Mae'r cyfarwyddyd hwn ar gyfer Cymru

O dan Orchymyn Lles Anifeiliaid (Cludo) (Cymru) 2007, mae'n rhaid i ffermwyr sy'n cludo eu hanifeiliaid eu hunain trwy eu dull cludiant eu hunain, am bellter o lai na 50km (31 milltir) o'u daliad, sicrhau nad oes unrhyw unigolyn yn cludo anifail neu'n achosi i anifeiliaid gael eu cludo mewn ffordd sy'n debygol o achosi anaf na dioddefaint diangen. Dylai'r anifail fod yn ffit ar gyfer y daith arfaethedig hefyd.

Mae'n rhaid i'r rhai hynny sy'n cludo anifeiliaid mewn unrhyw amgylchiadau eraill, yn ychwanegol at y gofynion lles uchod, gario tystysgrif cludo anifeiliaid (ATC). Hefyd, mae angen awdurdodiad cludwr a thystysgrif cymhwysedd i gludo anifeiliaid dros bellter o 65km (40.3 milltir).

Mae'r Gorchymyn yn berthnasol i unigolion sy'n cludo anifeiliaid asgwrn-cefn byw, sy'n cynnwys da byw fferm (gwartheg, defaid, moch, geifr, dofednod, ceirw a cheffylau), mewn cysylltiad â gweithgaredd economaidd (mewn geiriau eraill, busnes neu fasnach).

Prif ofynion

Mae gan bob unigolyn sy'n mynd ag anifeiliaid ar daith, beth bynnag fo'i hyd, ddyletswydd i sicrhau y cludir yr anifeiliaid mewn ffordd nad yw'n debygol o achosi anaf na dioddefaint diangen.

Mae'n rhaid i ffermwyr sy'n cludo'u hanifeiliaid eu hunain yn eu cerbydau eu hunain am bellter o lai na 50km (31 milltir) o'u daliad neu fel rhan o drawstrefa (symudiad tymhorol da byw), sicrhau:

  • nad yw anifeiliaid yn cael eu cludo mewn unrhyw ffordd sy'n debygol o achosi anaf neu ddioddefaint diangen
  • bod yr holl drefniadau angenrheidiol wedi'u gwneud o flaen llaw er mwyn lleihau hyd y daith a bodloni anghenion yr anifeiliaid yn ystod y daith
  • bod yr anifeiliaid yn ffit ar gyfer y daith arfaethedig
  • bod y dull cludo (yn cynnwys y dull llwytho a dadlwytho) yn cael ei gynllunio, ei adeiladu, ei gynnal a'i weithredu er mwyn osgoi anafiadau a dioddefaint gan sicrhau diogelwch yr anifeiliaid
  • bod y rhai hynny sy'n trafod anifeiliaid wedi'u hyfforddi neu'n gymwys ynghylch cludo anifeiliaid
  • bod y cludiant yn cael ei gynnal heb oedi, a bod amodau lles yr anifeiliaid yn cael eu gwirio yn ystod y daith
  • bod digon o le llawr ac uchder yn cael eu darparu ar gyfer yr anifeiliaid sy'n briodol i'w maint
  • bod yr anifeiliaid yn cael eu dyfrio / bwydo a gorffwys, ar adegau addas fel y bo'r angen

Dogfennau angenrheidiol

Mae'n rhaid i unigolion sy'n cludo anifeiliaid mewn unrhyw amgylchiadau eraill, yn ychwanegol at y gofynion uchod, gario dogfen a adwaenir fel tystysgrif cludo anifeiliaid (ATC) yn y cerbyd sy'n datgan:

  • tarddle a pherchnogaeth yr anifeiliaid
  • nifer a rhywogaeth yr anifeiliaid a gludir
  • eu man ymadael
  • dyddiad ac amser ymadael
  • eu cyrchfan arfaethedig
  • hyd disgwyliedig y daith arfaethedig

Gellir dod o hyd i ffurflen dempled ar y wefan GOV.UK (sgroliwch i lawr i 'Tystysgrifau Cludo Anifeiliaid').

Gellir defnyddio ffurflenni Trwydded Symud Anifeiliaid ar gyfer defaid a geifr (AML1) a moch (crynodeb cludwr eAML2) fel ATC os yw pob rhan o'r ffurflen wedi'u chwblhau'n llawn.

Dylid cwblhau'r wybodaeth angenrheidiol ar bob cam o'r daith ac mae'n rhaid iddi fod ar gael i arolygydd os gofynnir amdani. Mae'n rhaid i'r cludwr gadw'r ATC am chwe mis ar ôl pob taith.

Os yw'n teithio dros 65km (40.3 milltir), mae'n rhaid i'r unigolyn sy'n cludo'r anifeiliaid hefyd feddu ar awdurdodiad cludwr dilys a gyhoeddwyd gan yr Asiantaeth Iechyd Anifeiliaid a Phlanhigion (APHA) a thystysgrif cymhwysedd i gludo anifeiliaid a gyhoeddwyd gan gorff annibynnol a enwebwyd gan Lywodraeth Cymru.

Mae'n rhaid i dda byw gael eu hadnabod bob amser yn unol â deddfwriaeth benodol ac mae'n rhaid i ddogfennaeth penodol i rywogaeth fynd gydag anifeiliaid pan gludir hwy. I gael rhagor o wybodaeth, gweler ein canllaw ynghylch geifr, defaid, gwartheg, moch a cheffylau.

Ffitrwydd anifeiliaid i deithio

Mae'n rhaid i anifeiliaid fod yn ffit ar gyfer y daith arfaethedig cyn i'r daith ddechrau ac aros yn ddigon ffit drwy gydol y daith.

Os bydd unrhyw anifeiliaid yn mynd yn sâl, mae'n rhaid eu gwahanu, rhoi triniaeth filfeddygol briodol iddynt ac, os oes angen, eu lladd mewn argyfwng mewn ffordd nad yw'n achosi dioddefaint diangen iddynt.

Mae'n rhaid ystyried nad yw anifeiliaid sydd wedi'u hanafu, sy'n wan neu sy'n afiach yn ffit i'w cludo, yn arbennig:

  • os na allant symud yn annibynnol heb boen, neu os na allant gerdded heb gymorth
  • os oes ganddynt glwyf agored difrifol neu gwymp
  • os ydynt yn anifeiliaid benyw y mae 90% neu fwy o'u cyfnod beichiogrwydd disgwyliedig wedi mynd heibio eisoes neu os ydynt yn anifeiliaid benyw sydd wedi rhoi genedigaeth yn ystod yr wythnos flaenorol
  • os ydynt yn famaliaid newydd-anedig nad yw eu bogail wedi gwella
  • os ydynt yn anifeiliaid carwaidd yn bwrw eu melfed
  • os ydynt wedi cael triniaeth filfeddygol mewn cysylltiad ag arferion ffermio, fel digornio neu sbaddu, ac nid yw'r clwyfau wedi gwella'n gyfan gwbl

Mae'n rhaid i anifeiliaid benyw sy'n llaetha (gwartheg, defaid a geifr) nad yw eu hepil gyda hwy gael eu godro ar gyfnodau o 12 awr ar y mwyaf.

Mae'n rhaid peidio â rhoi tawelyddion i anifeiliaid i'w cludo, oni bai dan oruchwyliaeth filfeddygol.

Gofynion cludo ar gyfer anifeiliaid ifanc

Mae'n rhaid peidio â chludo moch dan dair wythnos oed, wyn dan un wythnos oed a lloi dan ddeng niwrnod oed oni bai eu bod yn cael eu cludo am bellter sy'n llai na 100km (62.1 milltir).

Mae'n rhaid darparu deunydd cysgu priodol ar gyfer:

  • moch bach sy'n llai na 10kg
  • wyn sy'n llai nag 20kg
  • lloi sy'n llai na chwe mis oed

Mae'n rhaid i'r deunydd cysgu a ddefnyddir amsugno wrin ac ysgarthion yn ddigonol.

Personél

Mae'n rhaid i gynorthwy-ydd hebrwng yr anifeiliaid a gludir ac eithrio pan fydd y gyrrwr yn cyflawni swyddogaethau cynorthwy-ydd.

Cosbau

Bydd unrhyw unigolyn sy'n torri Gorchymyn Lles Anifeiliaid (Cludo) (Cymru) 2007 yn cyflawni trosedd yn erbyn Deddf Iechyd Anifeiliaid 1981. Y gosb fwyaf o'ch cael yn euog yw dirwy ddiderfyn a dwy flynedd o garchar.

Sylwer

Bwriedir y wybodaeth hon ar gyfer cyfarwyddyd; dim ond y llysoedd all roi dehongliad awdurdodol o'r gyfraith.

Mae'n bosibl y bydd dolenni 'Deddfwriaeth allweddol' y canllaw yn dangos fersiwn wreiddiol y ddeddfwriaeth yn unig, er y ceir dolenni i ddeddfwriaeth ddiwygio ar wahân lle y mae'n perthyn yn uniongyrchol i gynnwys canllaw. Gellir gweld gwybodaeth ynghylch gwelliannau i ddeddfwriaeth y Deyrnas Unedig ar dab 'Rhagor o Adnoddau' pob dolen; fel arfer, ymgorfforir gwelliannau i ddeddfwriaeth yr Undeb Ewropeaidd yn y testun.

Deddfwriaeth allweddol

Deddf Iechyd Anifeiliaid 1981

Gorchymyn Lles Anifeiliaid (Cludo) (Cymru) 2007

Gorchymyn Defaid a Geifr (Cofnodion, Adnabod a Symud) (Cymru) 2009

Gorchymyn Moch (Cofnodion, Adnabod a Symud) (Cymru) 2011

Adolygwyd / diweddarwyd ddiwethaf: Gorffennaf 2015

© 2017 itsa Ltd.

Yn ôl i'r Rhestr o Hysbysebion

Clirio

Cyswllt

Prisiau galw

Cyswllt

Prisiau galw

Ymgynghoriadau Cyfredol