Iechyd a Lles Anifeiliaid

Cadw a symud moch

Mae cadw moch yn gofyn am gadw cofnod gofalus; mae symud moch hefyd wedi'i reoli'n dyn hefyd

Yn y canllaw

  • Cyn symud mochyn i'ch daliad
  • Hysbysiad o ddaliadau
  • Adrodd am symudiadau moch
  • Trwyddedau electronig eAML2
  • Sut mae'r system yn gweithio
  • Symud moch i'w cigydda
  • Cofnod symud
  • Bwydo moch
  • Adnabod moch
  • Gofynion ar gyfer symudiadau moch
  • Rheolau'r 'gwaharddiad symud'
  • Deddfwriaeth allweddol

Mae rhaid i bersonau sy'n cadw moch am y tro cyntaf cael Rhif y Daliad (CPH) ac yna hysbysu i Weinidogion Cymru trwy'r Asiantaeth Iechyd Anifeiliaid a Phlanhigion (APHA - gynt yr Asiantaeth Iechyd Anifeiliaid a'r Labordai Milfeddygol). Mae rhaid i symudiadau moch gydymffurfio â'r 'drwydded gyffredinol ar gyfer symud moch', ac mae rhaid adrodd amdanynt gan ddefnyddio naill ai'i system eAML2 ar-lein, dros y ffôn neu'n ysgrifenedig yn defnyddio'r gwasanaeth swyddfa a ddarperir gan BPEX.

Yn amodol ar rai eithriadau penodol ar ôl i foch gael eu symud i safle ni ellir symud moch oddi arno am 20 diwrnod llawn (gellir symud defaid, gwartheg, neu eifr ar ôl chwe diwrnod llawn). Mae rhaid i grynodeb cludydd fod gyda moch sy'n cael eu symud, mae rhaid rhaghysbysu am symudiadau gan ddefnyddio system eAML2.

Mae rhaid cadw cofnodion o symudiadau moch yn y fformat cywir ac mae rhaid adnabod y moch yn gywir naill ai â thag clust, tatw neu slapfarc.

Ni ellir bwydo golchion a gwastraff arlwyo i unrhyw fochyn.

Cyn symud mochyn i'ch daliad

Os ydych eisiau cadw mochyn anwes neu genfaint fasnachol o foch, yn gyntaf bydd angen ichi gael rhif daliad CPH, a fydd yn adnabod y tir ble cedwir y moch.

I wneud cais am rif CPH cysylltwch â'ch Swyddfa Materion Gwledig llywodraeth Cymru (opens in a new window) leol neu ffonio:

  • Caerfyrddin - 01267 225300
  • Llandrindod - 01597 823777
  • Caernarfon - 01286 674144

Hysbysiad o ddaliadau

Ar ôl ichi gael rhif CPH mae rhaid ichi hysbysebu i Weinidogion Cymru trwy gofrestru gydag APHA o fewn un mis fel ceidwad da byw a darparu'ch enw a chyfeiriad a chyfeiriad y daliad. Hefyd, mae'n rhaid hysbysebu'r apha o fewn mis os ydych yn cymryd drosodd daliad lle mae moch yn cael eu dal neu os ydych yn stopio cadw moch. Gellir canfod manylion cyswllt eich swyddfa APHA lleol ar wefan GOV.UK. Yna, fe fydd yr APHA yn cyhoeddi rhif buches.

Adrodd am symudiadau moch

Mae rhaid adrodd am symudiad mochyn i'ch safle neu oddi arno. O fis Hydref 2011 gellir adrodd am symudiadau Moch naill ai:

  • ar-lein gan ddefnyddio'r system eAML2 am ddim
  • ar y ffôn
  • mewn ysgrifen gan ddefnyddio gwasanaeth swyddfa a ddarperir gan BPEX

Trwyddedau electronig eAML2

Yr eAML2 yw'r fersiwn electronig o'r ffurflen drwydded symudiad moch (AML2). Mae'n cyfuno'r AML2 a ffurflenni papur gwybodaeth gadwyn fwyd (FCI) sydd eu hangen wrth symud moch i'w cigydda.

Mae'r system yn caniatáu ichi adrodd am bob symudiad a wneir yn electronig (ar-lein ar y wefan) neu drwy system y swyddfa.

Gallwch gofrestru ar-lein am ddim ar wefan eAML2 (opens in a new window) neu drwy ffonio'r llinell gymorth ar 0844 335 8400

Sut mae'r system yn gweithio

Mae gofyn ichi raghysbysu symudiad o'ch moch cyn i'r daith gychwyn. Ar ôl i'r daith gael ei chwblhau, bydd y lladd-dy/fferm/marchnad pen y daith yn cadarnhau symudiad y moch a'r ffaith eu bod wedi'u derbyn.

Trwy raghysbysu'r symudiad ar-lein gellir printio crynodeb cludwr a'i gario gyda chi neu gyda'r cludwr sy'n cludo'ch moch yn ystod y daith, fel sydd ei angen dan y gyfraith. Os ydych yn rhaghysbysu'r symudiad trwy wasanaeth y swyddfa anfonir crynodeb cludwr ichi yn y post a ni chwech symud y moch cyn derbyn y ddogfen yma (felly ystyriwch hwn wrth gynllunio unrhyw symudiadau).

Mae achlysuron ble efallai na fydd angen ichi raghysbysu symudiad, er enghraifft wrth fynd â moch i'r farchnad os yw'r farchnad yn fodlon cofnodi'r symudiad yn electronig ichi neu wrth symud moch i dderbyn triniaeth filfeddygol frys. Fodd bynnag, mae'r rhain dan amgylchiadau penodol yn unig felly gwiriwch gyda'r farchnad/gwasanaeth swyddfa BPEX cyn ichi symud unrhyw un o'ch moch.

Gellir dod o hyd i gyngor pellach ar wefan eAML2 ac o ddarllen Canllawiau Cadw Moch gan Lywodraeth Cymru.

Symud moch i'w cigydda

Mae'r drwydded eAML2 yn cyfuno'r AML2 a ffurflenni papur Gwybodaeth Gadwyn Fwyd (FCI) sydd eu hangen wrth symud moch i'w cigydda.

Cofnodion symud

Bydd ceidwad y moch yn creu a chynnal cofnod, yn dangos y manylion canlynol:

  • dyddiad symud
  • rhif dynodi neu nod dros dro
  • nifer o foch
  • daliad y'u symudwyd oddi arno
  • daliad ble maent yn cael ei symud iddo

Atodir cofnod symudiad templed isod:
Cofnod symudiad (Word 33KB)
Cofnod symudiad (PDF 14 KB)

Rhaid cofnodi manylion yr holl symudiadau o fewn 36 awr iddo'n digwydd a rhaid eu cadw am chwe blynedd.

Os oes gennych gyfrifiadur ar-fferm ac rydych yn adrodd am yr holl symudiadau moch ar-lein trwy eAML2, nid oes angen cadw cofrestr ddaliad papur ar y fferm. Mae'r system eAML2 yn cadw'r holl wybodaeth sydd ei hangen i'r cofnod fferm yn hanes symudiadau'r ceidwad.

Unwaith y flwyddyn mae rhaid i'r ceidwad gofnodi nifer wirioneddol y moch ar y daliad a hefyd y mwyafswm o foch a gedwir fel arfer.

Bwydo moch
Ni ellir bwydo golchion neu wastraff arlwyo (gwastraff o arlwyo a gwastraff domestig) i unrhyw fochyn.

Diffinnir gwastraff arlwyo fel: 'unrhyw wastraff bwyd yn cynnwys olew coginio sy'n deillio o fwytai, cyfleusterau arlwyo a cheginau, yn cynnwys ceginau canolog a cheginau cartrefi'.Felly, ni ellir bwydo unrhyw fath o wastraff cegin neu fwyty, cig, hen frechdanau, neu isgynnyrch anifail iddynt.

Adnabod moch

Ni all unrhyw un symud mochyn oddi ar ddaliad oni bai fod ganddo:

  • dag clust - gyda'r llythrennau UK ac yna nod cenfaint y daliad mae'n cael ei symud oddi arno neu
  • datw - yn dangos y nod cenfaint (gyda neu heb y llythrennau 'UK'). Rhaid gosod tatw naill ai'n defnyddio gefel tatw ar glust neu gyda nodwr taro ar bob ysgwydd

Gall moch llai na flwydd oed cael eu nodi gan farc dros dro (marc paent) sy'n galluogi nodi'r daliad ymadael naill ai ar ben eu hun neu drwy gyfeirio at grynodeb y cludwr sy'n cyd-fynd gyda'r mochyn.

Nid yw'r eithriad yma yn berthnasol i symudiadau moch i farchnad, ladd-dy, allforio neu i sioe.

Gellir ychwanegu gwybodaeth rheoli i'r tag clust neu datw ar yr amod ei fod yn wahaniaethadwy o'r nod swyddogol.

Rhaid i dagiau clust fod:

  • yn hawdd i'w darllen yn ystod oes y mochyn
  • wedi ei wneud o fetel neu blastig neu gyfuniad o'r ddau
  • yn wrthiannol i ymyrryd
  • yn amhosibl i'w ailddefnyddio
  • yn wrthiannol i wres
  • wedi ei gynllunio i aros yn sownd i'r mochyn heb ei anafu

Gofynion ar gyfer symudiadau moch

Mae rhaid adnabod pob mochyn cyn iddo adael y safle. Mae'r gofynion fel sy'n dilyn.

ARDDANGOSIADAU, SIOEAU A BRIDIO

Rhaid dynodi mochyn sy'n cael ei symud i arddangosfa, sioe neu i ddiben bridio gyda'r bwriad o ddychwelyd y mochyn i'r fferm ddaliad y'i symudwyd ohono, gyda naill ai:

  • tag clust sy'n cynnwys y llythrennau 'UK' ac yna'r nod cenfaint APHA a rhif adnabod unigol unigryw - neu
  • tatw sy'n cynnwys y nod cenfaint a ddyrannwyd gan APHA ac yna rhif adnabod unigol unigryw

MARCHNAD

Gellir symud mochyn o farchnad os yr adnabyddir efâ nod cenfaint y daliad o ble mae wedi cyrraedd - os nad yw'r fath nod arno gellir ei ddychwelyd adref yn unig.

ALLFORIO

Mae rhaid adnabod moch â thag clust neu datw gyda'r llythrennau 'UK' ac yna nod cenfaint y deiliad a rhif adnabod unigol unigryw.

Noder: Rhaid cofnodi'r wybodaeth yma yn rhan o gofnod symud yr anifail, yn achos arddangosfeydd, sioeau, bridio ac i allforio.

Rheolau 'gwaharddiad symud'

DARGANFOD A RHEOLI AFIECHYD 'GWAHARDDIAD 20 NIWRNOD'

Dan Orchymyn Rheoli Haint (Cymru) 2003 dylai unigolyn sydd eisiau symud mochyn feddu ar, a chydymffurfio â, amodau'r 'drwydded gyffredinol i symud moch'. Gellir cael copi o'r drwydded gyffredinol o wefan llywodraeth Cymru (opens in a new window).

Ni ellir symud moch oddi ar yr eiddo o fewn 20 niwrnod llawn i symud unrhyw foch ar yr eiddo hynny, neu unrhyw eiddo arall yn yr un grwp deiliadaeth unigol. Mae hyn yn golygu fod moch yn gallu symud eto o'ch daliad ar y 21ain diwrnod ar ôl iddynt gyrraedd.

Gall defaid, geifr a gwartheg cael eu symud oddi ar yr eiddo chwe diwrnod llawn ar ôl i'r moch cyrraedd eich eiddo. Mae hyn yn golygu fod defaid, geifr a gwartheg yn gallu symud eto o'ch daliad ar y seithfed diwrnod ar ôl i'r moch gyrraedd.

'GWAHARDDIAD CHWE DIWRNOD' AR ôL SYMUDIAD DEFAID, GWARTHEG NEU GEIFR

Ni ellir symud moch oddi ar yr eiddo o fewn chwe diwrnod llawn i symud unrhyw ddefaid, gwartheg neu eifr ar yr eiddo hynny, neu unrhyw eiddo arall yn yr un grwp deiliadaeth unigol.

EITHRIADAU O'R 'GWAHARDDIAD SYMUD'

Mae yna eithriad i'r rheol 'gwaharddiad 20 a chwe diwrnod' ar gyfer moch sy'n symud i ladd-dy, neu i'w lladd mewn marchnad ladd benodol neu i ganolfan gasglu lladd.

Nid yw moch a symudir o fewn pyramid a gymeradwywyd gan lywodraeth Cymru, a'r moch sy'n symud i safle o ffynhonnell a gymeradwywyd gan lywodraeth Cymru yn ysgogi gwaharddiad 20 niwrnod yn eiddo'r gyrchfan.

Gellir symud moch (yn bennaf stoc arbenigol neu fridio llinach) nad ydynt o fewn pyramid i fferm i fridio ac ni fydd yn ysgogi gwaharddiad naill ai yno na phan fyddant yn dychwelyd adref ar yr amod:

  • y'i hadnabyddir yn unigol
  • mae'r unigolyn yr anfonir y mochyn ato yn llofnodi datganiad fod y moch ar gyfer bridio ac yn gwneud y datganiad naill ai ar-lein gan ddefnyddio'r system eAML2, dros y ffôn neu'n ysgrifenedig yn defnyddio'r gwasanaeth swyddfa a ddarperir gan BPEX.
  • mae'r moch wedi eu hynysu ar yr eiddo bridio mewn cyfleusterau ynysu a gymeradwywyd gan lywodraeth Cymru. Gall y cyfleusterau gynnwys rhywfaint o stoc breswyl, ond nid anifeiliaid sydd wedi dod o'r tu allan i'r eiddo bridio.
  • naill ai eu bod wedi eu hynysu am 20 niwrnod cyn gadael cyfleuster ynysu a gymeradwywyd gan lywodraeth Cymru, neu eu bod wedi dilyn gwaharddiad 20 niwrnod ar yr eiddo gwreiddiol

Mae moch sy'n symud i sioe wedi eu heithrio o'r gwaharddiad ar yr eiddo tarddiad ar yr amod eu bod wedi eu hadnabod yn unigol ac wedi eu cadw mewn cyfleusterau ynysu a gymeradwywyd gan Lywodraeth Cymru am 20 niwrnod cyn gadael. Ni fyddant yn ysgogi gwaharddiad wedi dychwelyd ar yr amod y'u cedwir mewn cyfleusterau ynysu a gymeradwywyd gan Lywodraeth Cymru am 20 niwrnod.

Noder

Bwriedir y daflen hon fel canllaw yn unig; llysoedd yn unig a all roi dehongliad awdurdodol o'r gyfraith.

Mae'n debyg y bydd cysylltiadau 'Deddfwriaeth berthnasol' y canllaw yn dangos fersiynau gwreiddiol deddfwriaeth yn unig. Gellir canfod gwybodaeth ar newidiadau i ddeddfau'r DU ar y tab 'Mwy o Adnoddau' dan bob cyswllt; fel arfer, mae newidiadau i ddeddfwriaeth Ewrop wedi'i ymgorffori yn y testun. Mae cysylltiad ar wahân i ddeddfwriaeth sy'n cael ei newid lle mae'n ymwneud yn uniongyrchol a chynnwys y canllaw.

Deddfwriaeth berthnasol

Gorchymyn Rheoli Clefydau (Cymru) 2003 (opens in a new window)

Gorchymyn Moch (Cofnodion, Adnabod a Symud) (Cymru) 2011 (opens in a new window)

Adolygiad/diweddariad diwethaf: Ionawr 2015

© 2017 itsa Ltd.

Yn ôl i'r Rhestr o Hysbysebion

Clirio

Cyswllt

Prisiau galw

Cyswllt

Prisiau galw