Eraill

Gwelyau haul

Mae'n rhaid i fusnesau gwelyau haul lynu wrth gyfyngiadau oedran cyfreithiol, a gyflwynwyd oherwydd bod pobl ifanc mewn perygl uwch o ddatblygu canser y croen

Yn y canllaw

Mae'r canllaw hwn ar gyfer Cymru

Ceir llawer o wybodaeth am y risgiau iechyd a achosir gan oramlygiad i belydrau uwchfioled (UV) o olau'r haul a defnyddio gwelyau haul. Mae'r risgiau'n uwch i'r rhai sy'n cael eu goramlygu i belydrau UV pan fyddant yn ifanc. Dyna pam mae Deddf Gwelyau Haul (Rheoleiddio) 2010 yn gosod dyletswyddau ar y rhai hynny sy'n gweithredu busnesau gwelyau haul i atal defnydd ohonynt gan blant.

Os ydych chi'n berchen ar fusnes gwelyau haul neu'n ei reoli, neu os oes gennych reolaeth drosto, dylai fod gennych systemau effeithiol ar waith i osgoi cyflawni trosedd.

Y gyfraith

Os ydych hi'n berchen ar salon rhoi lliw haul lle mae gwelyau haul ar gael i'w defnyddio ar y safle, neu fusnes – fel salon harddwch, canolfan ffitrwydd neu westy – lle mae gwelyau haul sydd o dan eich rheolaeth ar gael i'w defnyddio ar y safle, mae Deddf Gwelyau Haul (Rheoleiddio) 2010 yn berthnasol i chi.

Cyflwynwyd y Ddeddf i gydnabod y ffaith bod pobl ifanc mewn perygl uwch o ddatblygu canser y croen yn sgil goramlygiad i belydrau UV. Mae'n gyfreithiol ofynnol i unigolyn sydd â busnes gwelyau haul atal defnydd ohonynt gan blant.

Mae'r Ddeddf yn diffinio 'gwely haul' fel: 'dyfais drydanol a ddyluniwyd i roi lliw haul i groen pobl trwy allyrru ymbelydredd uwchfioled'. Mae bythau rhoi lliw haul fertigol, gwelyau haul gorwedd yn wastad a lampau haul yn enghreifftiau o'r hyn a ystyrir yn wely haul yn ôl y gyfraith.

Nid oes gofyniad i daliad gael ei wneud am ddefnyddio gwelyau haul er mwyn bodloni'r diffiniad o fusnes gwelyau haul.

Mae Rheoliadau Deddf Gwelyau Haul (Rheoleiddio) 2010 (Cymru) 2011 yn ategu'r Ddeddf ac yn darparu gofynion ychwanegol ar gyfer busnes sy'n gweithredu yng Nghymru neu o Gymru.

Gofynion

O dan y Ddeddf a'r Rheoliadau, mae'n rhaid i unigolyn sy'n cynnal busnes gwely haul mewn safle y mae'n ei feddiannu, ei reoli neu'n arfer rheolaeth drosto (y cyfeirir ato fel 'safle perthnasol'), sicrhau'r canlynol:

  • nad oes unrhyw un iau na 18 oed yn defnyddio gwely haul ar safle perthnasol y mae'r busnes yn gysylltiedig ag ef
  • nad oes unrhyw un iau na 18 oed yn prynu nac yn hurio gwely haul
  • nad oes unrhyw gynnig yn cael ei wneud gan y busnes gwelyau haul, nac ar ei ran, i wneud gwely haul ar gael i'w ddefnyddio ar safle perthnasol gan unigolyn iau na 18 oed
  • nad yw unrhyw unigolyn iau na 18 oed yn bresennol ar unrhyw adeg mewn ardal gyfyngedig* oni bai ei fod yn darparu gwasanaethau i'r busnes gwelyau haul – er enghraifft, os yw'n gyflogai
  • bod y defnydd o welyau haul yn cael ei oruchwylio gan unigolyn cymwys. Ni chaniateir i chi weithredu cyfleusterau rhoi lliw haul 'a weithredir gan ddarn arian' heb oruchwyliaeth
  • bod y goruchwyliwr yn gymwys i wneud ymholiadau a darparu cymorth a chyfarwyddyd
  • bod y wybodaeth iechyd ragnodedig yn cael ei darparu bob tro y bydd unigolyn yn dymuno defnyddio gwely haul
  • bod y wybodaeth iechyd ragnodedig yn cael ei darparu ar ddogfen A4 gan ddefnyddio nodau du ar gefndir melyn
  • bod y wybodaeth iechyd ragnodedig hefyd yn cael ei harddangos ar boster A3 gan ddefnyddio nodau du o leiaf 20mm o faint ar gefndir melyn
  • bod sbectolau amddiffynnol priodol ar gael neu sicrhau bod gan bob unigolyn ei sbectolau amddiffynnol ei hun
  • nad yw deunydd yn ymwneud ag effeithiau gwelyau haul ar iechyd yn cael ei arddangos, heblaw am y wybodaeth iechyd ragnodedig

[*Mae'r Ddeddf yn diffinio 'ardal gyfyngedig' fel man cwbl neu rannol amgaeëdig mewn safle perthnasol y mae'r gwely haul wedi'i leoli ynddo ac sydd wedi'i neilltuo ar gyfer pobl sy'n defnyddio'r gwely haul hwnnw. Os yw'r gwely haul wedi'i leoli mewn ystafell, ond nid o fewn man cwbl neu rannol amgaeëdig yn yr ystafell honno, bydd yr ystafell gyfan yn ardal gyfyngedig. Mae hyn yn golygu, os byddwch yn lleoli eich gwely haul mewn ardal wedi'i gwahanu mewn ystafell fwy o faint, bydd yr ardal sydd wedi'i gwahanu yn ardal gyfyngedig ac ni chaiff unrhyw un iau na 18 oed fynd i mewn iddi (oni bai ei fod yn darparu gwasanaethau i'r busnes gwelyau haul neu'n cael ei gyflogi ganddo). Os nad oes gennych ardal wedi'i gwahanu, bydd yr ystafell gyfan y mae'r gwely haul wedi'i leoli ynddi'n cael ei dosbarthu'n ardal gyfyngedig.]

Mae'n ofynnol i oruchwylwyr:

  • sicrhau bod y defnyddiwr yn hyn na 18 oed
  • cynorthwyo'r defnyddiwr i adnabod y math o groen sydd ganddo
  • rhoi cyfarwyddyd ar ddefnyddio gwely haul yn unol â'r math o groen sydd gan yr unigolyn, cyflyrau'r croen neu gyflyrau meddygol eraill a ddatgelir iddynt
  • rhoi cyngor ar weithredu gwelyau haul yn ddiogel
  • darparu'r wybodaeth iechyd ragnodedig
  • sicrhau bod sbectolau amddiffynnol yn cael eu darparu a'u defnyddio

Dylai copïau o'r wybodaeth ragnodedig ar ffurf taflen a phoster fod ar gael gan eich awdurdod lleol. Mae'r daflen a'r posteri gwelyau haul (opens in a new window) ar gael ar wefan Llywodraeth Cymru hefyd.

EITHRIAD AR GYFER TRINIAETH FEDDYGOL

Caiff unigolyn iau na 18 oed ddefnyddio 'gwely haul penodedig' (un a ddefnyddir ar gyfer triniaeth feddygol yn unig) os yw at ddiben triniaeth feddygol o dan oruchwyliaeth a chyfarwyddyd ymarferydd meddygol cofrestredig ac os yw wedi'i leoli mewn sefydliad gofal iechyd neu'n cael ei ddarparu ganddo. Mae gan y Ddeddf ddiffiniad penodol o ystyr 'sefydliad gofal iechyd'.

Amddiffyniad

Os cyhuddir unigolyn o drosedd o dan y Ddeddf hon, bydd ganddo amddiffyniad ei fod wedi cymryd yr holl ragofalon rhesymol a'i fod wedi arfer pob diwydrwydd dyladwy i osgoi ei chyflawni. Sylwer yr eithriad ar gyfer triniaeth feddygol, a esbonnir uchod.

Aros o fewn y gyfraith

Os ydych chi'n berchen ar fusnes gwelyau haul neu'n ei reoli, neu os oes gennych reolaeth drosto, chi sy'n gyfrifol am sicrhau nad yw unrhyw un iau na 18 oed yn defnyddio gwely haul nac yn cael cynnig ei ddefnyddio. Er mwyn aros o fewn y gyfraith, ac felly bodloni'r amddiffyniad cyfreithiol, dylech gyflwyno polisi gwirio oedran a sefydlu systemau effeithiol i atal defnydd gan unigolion iau na 18 oed. Dylai'r systemau hyn gael eu monitro'n rheolaidd a'u diweddaru fel y bo'r angen er mwyn amlygu ac unioni unrhyw broblemau neu wendidau a manteisio ar unrhyw ddatblygiadau mewn technoleg.

Mae nodweddion arfer gorau allweddol system effeithiol yn cynnwys:

GWIRIO OEDRAN

Gofynnwch i bobl ifanc ddangos prawf o'u hoedran bob amser. Mae'r Sefydliad Safonau Masnach Siartredig, y Swyddfa Gartref a Chymdeithas Prif Swyddogion yr Heddlu yn cefnogi Cynllun Safonau Prawf Oedran (PASS) (opens in a new window) cenedlaethol y Deyrnas Unedig, sy'n cynnwys nifer o gyhoeddwyr cardiau. Gallwch fod yn hyderus bod cerdyn a gyhoeddwyd o dan y cynllun ac sy'n cynnwys yr hologram PASS yn brawf derbyniol o oedran. Mae pasbort neu drwydded yrru â llun a gyhoeddwyd yn y Deyrnas Unedig yn dderbyniol hefyd, ond gwnewch yn siwr fod y cerdyn yn cyfateb i'r unigolyn sy'n ei ddefnyddio a bod y dyddiad geni'n dangos ei fod yn hyn na 18 oed. Os na all yr unigolyn brofi ei fod yn hyn na 18 oed, dylid gwrthod y gwasanaeth.

GWEITHREDU POLISI 'HERIO 21' NEU 'HERIO 25'

Mae hyn yn golygu os yw'r unigolyn yn edrych yn iau nag 21 neu 25 oed, y gofynnir iddo gadarnhau ei fod yn hyn na 18 oed trwy ddangos prawf oedran dilys.

HYFFORDDI STAFF

Gwnewch yn siwr fod eich staff wedi'u hyfforddi'n briodol. Dylent wybod bod cyfyngiad oedran yn berthnasol i ddefnyddio gwelyau haul, beth yw'r cyfyngiad oedran hwnnw a'r camau y mae'n rhaid iddynt eu cymryd os ydynt yn credu bod unigolyn iau na 18 oed yn ceisio defnyddio'r gwasanaeth. Mae'n bwysig eich bod yn gallu profi bod eich staff wedi deall yr hyn sy'n ofynnol ganddynt o dan y ddeddfwriaeth. Gellir gwneud hyn trwy gadw cofnod o'r hyfforddiant a gofyn i'ch staff lofnodi i ddangos eu bod wedi'i ddeall. Yna, dylai'r cofnodion hyn gael eu gwirio a'u llofnodi'n rheolaidd gan reolwyr neu'r perchennog.

CYNNAL COFNOD GWRTHODIADAU

Dylai pob gwrthodiad gael ei gofnodi (dyddiad, amser, digwyddiad, disgrifiad o'r prynwr posibl). Bydd cynnal cofnod gwrthodiadau'n helpu i ddangos eich bod yn gwrthod gwerthu a bod gennych system effeithiol ar waith. Dylai cofnodion gael eu gwirio gan y rheolwr / perchennog er mwyn sicrhau bod pob aelod o staff yn eu defnyddio. 

Atodir cofnod gwrthod enghreifftiol isod:
Cofnod gwrthodiadau (Word 31KB) (opens in a new window)

Mae system wrthod wedi'i chynnwys mewn rhai tiliau. Os ydych chi'n defnyddio system o'r fath, dylech sicrhau bod modd adalw gwrthodiadau yn ddiweddarach. Dylech hefyd fod yn ymwybodol bod rhai gwrthodiadau'n cael eu gwneud cyn i gynnyrch gael ei sganio.

NEGESEUON ATGOFFA TRWY'R TIL

Os oes gennych chi system EPoS, fe allai fod yn bosibl ei defnyddio i roi neges atgoffa i'r staff ynglyn â chyfyngiadau oedran.

ARWYDDION

Yn ogystal â'r gofyniad i arddangos y wybodaeth iechyd ragnodedig, dylid arddangos hysbysiadau yn datgan na chaiff unrhyw un iau na 18 oed ddefnyddio gwely haul ac na chaiff unrhyw un iau na 18 oed fynd i mewn i ardal gyfyngedig. Byddai hyn yn atal defnyddwyr posibl ac yn atgoffa aelodau staff.

Os oes amheuaeth o hyd, peidiwch â chaniatáu i'r unigolyn ddefnyddio'r gwely haul na mynd i mewn i ardal gyfyngedig.

Os ydych chi'n cyflogi aelodau staff iau na 18 oed, mae'n rhaid i chi sicrhau nad ydynt yn defnyddio'r gwelyau haul, hyd yn oed os cânt fynd i mewn i ardal gyfyngedig.

Cosbau

Os bydd yr unigolyn sy'n cynnal busnes gwelyau haul yn cyflawni trosedd, o'i gael yn euog, y gosb uchaf yw dirwy ddiderfyn.

Darllen ychwanegol

Mae'r Adran Iechyd wedi cynhyrchu cyfarwyddyd (opens in a new window) ar y gyfraith sy'n ymwneud â gwelyau haul, sydd ar gael ar y wefan GOV.UK. Mae cyfarwyddyd ychwanegol (opens in a new window) ar gael ar wefan Llywodraeth Cymru.

Sylwer

Bwriedir y wybodaeth hon ar gyfer cyfarwyddyd; dim ond y llysoedd all roi dehongliad awdurdodol o'r gyfraith.

Mae'n bosibl y bydd dolenni 'Deddfwriaeth allweddol' y canllaw yn dangos fersiwn wreiddiol y ddeddfwriaeth yn unig, er y ceir dolenni i ddeddfwriaeth ddiwygio ar wahân lle y mae'n perthyn yn uniongyrchol i gynnwys canllaw. Gellir gweld gwybodaeth ynghylch gwelliannau i ddeddfwriaeth y Deyrnas Unedig ar dab 'Rhagor o Adnoddau' pob dolen; fel arfer, ymgorfforir gwelliannau i ddeddfwriaeth yr Undeb Ewropeaidd yn y testun.

Deddfwriaeth allweddol

Deddf Gwelyau Haul (Rheoleiddio) 2010 (opens in a new window)

Rheoliadau Deddf Gwelyau Haul (Rheoleiddio) 2010 (Cymru) 2011 (opens in a new window)

Adolygwyd / diweddarwyd ddiwethaf: Mai 2015

© 2017 itsa Ltd.

Yn ôl i'r Rhestr o Hysbysebion

Clirio

Cyswllt

Prisiau galw